Skromna, sycąca, niewyrafinowana — w opozycji do francuskiej. Ziemniaki, sery, herring, smażone ryby, smażone snacki, mięso z piwem. Wpływy kolonialne (Indonezja) — rijsttafel, satay. Limburgia (Maastricht) ma swoją tradycję.
Dla Olgi (wegetarianki): 1, 4, 5, 8 są wegetariańskie/wegetarianizowalne. W większości restauracji jest wege-opcja, ale uważajcie na bouillon (rosół wołowy w zupach jarzynowych).
Danie · ⭐
1. Stamppot (wege opcja)
Tłuczone ziemniaki z warzywami. Klasyka domowa. Najpopularniejsze: boerenkool stamppot (z jarmużem) i hutspot (z marchewką + cebulą). Tradycyjnie z kiełbasą rookworst — wege bez kiełbasy. Sycące, idealne na zimne dni. Wszędzie 12-16 €.
Surowy holenderski śledź — jedzony za ogon, na wprost. Albo na bułce z cebulą + ogórkiem (Broodje haring). Sezon maj-czerwiec ("Hollandse Nieuwe") — akurat trafiacie! Stragany na ulicach: Stubbe's Haring (Singel 1), Frens Haringhandel (Koningsplein). ~3-5 € za sztukę.
Smażone kulki ragout (mięso/sos). Klasyczny snack do piwa. Crunchy z zewnątrz, kremowe wewnątrz. Macza się w musztardzie. Każda brązowa kawiarnia ma w karcie — zazwyczaj 6-8 €/8 sztuk. Niezbędne doświadczenie — ale nie wege!
Gęsta zupa z grochu — gęsta tak że łyżka stoi pionowo. Tradycyjnie z chlebem żytnim + roztopionym serem ("erwtensoep met roggebrood"). Wegetariańska wersja jest rzadko — często bouillon mięsny. Café Loetje robi czystą wege.
Kuzyn bitterballen — większy, podłużny. Z ragout cielęcym, grzybowym lub z creveta. Ulica: FEBO (automaty z kroketami w mieście — nędzne ale klasyk doświadczeniowy, 2-3 €). Restauracja: Brasserie Plancius robi prawdziwe.
Indonezyjska tradycja kolonialnej Holandii — 15-25 małych dań do wspólnego dzielenia + ryż. Doświadczenie pełne — 2 godziny przy stole. Wege opcje są (gado-gado, sayur lodeh). Najlepsze: Sampurna (Singel 498), Tempo Doeloe (Utrechtsestraat 75). Cena 35-50 €/os. Rezerwacja!
Deska holenderskich serów — Gouda jong/oud/extra oud, Maaslander, kruidenkaas (z ziołami). Z gruszką, miodem, orzechami, krakersami. De Kaaskamer (Runstraat 7) w Negen Straatjes — najlepszy wybór. Cena 12-18 €/deska.
Dwa cieniutkie wafle z karmelowo-syropowym wnętrzem. Gouda jest miastem stroopwafela (XVIII w.). Kupcie świeży, ciepły — różnica vs. supermarketu kosmiczna. Original Stroopwafels (Markt 27 Gouda) robi na żywo. W Amsterdamie: Lanskroon (Singel 385). ~2-3 € za sztukę.
Mini-naleśniki na drożdżach — miękkie, puszyste. Z masłem + cukrem pudrem. Na Keukenhof są kioski (między wiatrakiem a Willem-Alexander pawilonem). W Amsterdamie: De Vier Pilaren (Reguliersbreestraat 38). Porcja 12 sztuk ~6 €.
Smażone kulki drożdżowe z rodzynkami + cukier puder. Tradycyjnie noworoczne, ale w sezonie do maja jeszcze dostępne na targach (Noordermarkt). Bardzo sycące — 3-4 €/sztuka.
Holendrzy MA OBSESJĘ na punkcie lukrecji. 1000+ rodzajów: słodkie, słone (zoute drop — bardzo intensywne!), miękkie, twarde. Het Oud-Hollandsch Snoepwinkeltje (Tweede Egelantiersdwarsstraat 2) — sklep ze 100+ rodzajami. Spróbujcie różnych — to specyfika dziedziny. Ceny: 1-3 €/100g.
Holenderski Napoleonek — dwa lekkie kawałki ciasta francuskiego + warstwa kremu + lukier. Tradycyjnie różowy w sezonie pomarańczowym (urodziny króla 27.04 — przegapiacie o 4 dni!), w innych dniach żółty. Każda piekarnia. ~3-4 €.
Holandia ma silną kulturę lodów rzemieślniczych — wpływy włoskie + lokalne smaki (limburski wiśniowy, lukrecja, gouda). Sezon szczytowy maj-wrzesień. 1.05 idealnie — czas tarasów.
Lody · ⭐
IJsboutique Jordino (Amsterdam)
Haarlemmerdijk 25. Najlepsze lody w Amsterdamie wg lokalnych. Smaki rotacyjne — śmietankowe, owocowe, niezwykłe (lawenda, drop, miod-orzech). 3-5 € gałka.
Gouda klasyfikuje się wiekiem dojrzewania — im starszy, tym intensywniejszy. Im dłużej dojrzewa, tym bardziej krystaliczny i ostry. Białe kryształki w starym serze to aminokwasy tyrozynowe — jest pyszne!
Gouda według wieku
Jong (młody) — 4 tygodnie. Łagodny, miękki. Standard w hotelu na śniadanie.
Jong belegen — 8-10 tygodni. Trochę więcej smaku.
Belegen — 16-18 tygodni. Klasyczny — co większość ludzi pamięta jako "Gouda".
Extra belegen — 7-8 miesięcy. Wyrazistszy, lekko ostry.
Oud — 10-12 miesięcy. Twardszy, intensywny — tu zaczyna być ciekawie.
Overjarig — ponad rok. Twardy jak parmezan, kruszy się. Z kryształkami.
Boerenkaas — surowe mleko (raw milk), tylko z holenderskich farm. Nazwa chroniona EU.
Kruidenkaas — z ziołami: kminek, kozieradka, gorczyca, czosnek niedźwiedzi.
Truffelkaas — z czarną truflą. Drogi (40-60 €/kg). Hit kuchni Amsterdam.
Geitenkaas — z mleka koziego. Białe, kwaskowate. Również jong/belegen/oud.
💡 Gdzie kupować ser
De Kaaskamer (Runstraat 7, Amsterdam) ⭐⭐ — najlepszy wybór. Pozwolą zdegustować przed zakupem. 📍 Maps
De Waag w Goudzie — historyczna waga sera, w niej muzeum + sklep. Kupcie tam (nawet jeśli ceny średnie — to jest TO miejsce). 📍 Maps
Albert Heijn / Jumbo (supermarkety) — basic, ale tańsze. Dla śniadania w hotelu wystarczy. 📍 AH Mosveld
Targi: Albert Cuypmarkt 📍, Noordermarkt 📍 — stragany serowe.
Limit zabrania do Polski: praktyczny limit to ile zniesiecie. Ser w próżni może iść w bagażu podręcznym (UE). 1-2 kg zostawi rezerwę bagażową, ale zostawcie prezenty rodzinie!
🍷 Wina holenderskie
Holandia robi wino?!
Tak — od ~30 lat poważnie. Mała produkcja, klimat się zmienił, pinotage gris i rieslingi rosną. Limburgia (gdzie Maastricht) ma 80% holenderskich winnic. Nadrzędnie białe (chłodny klimat). Cena 12-25 € butelka.
9 holenderskich białych wartych spróbowania
Apostelhoeve Riesling (Maastricht) — najstarsza nowoczesna winnica Holandii (1970). Klasyk.